Egey sahilinin incisi İzmir

İzmir, Türkiyənin qərbində, Egey dənizinin sahilində yerləşən və həm tarixi, həm də təbii gözəllikləri ilə diqqət çəkən bir turizm cənnətidir. Qədim dövrlərdə Smyrna adı ilə tanınan bu şəhər, eramızdan əvvəl 3000-ci illərə qədər uzanan zəngin tarixi ilə bir çox mədəniyyətlərə ev sahibliyi edib. Şəhərin tarixi yerləri hər biri fərqli dövrlərin izlərini saxlayaraq ziyarətçilərə unudulmaz bir səyahət təklif edir.

İzmirin ən məşhur tarixi məkanlarından biri olan Efes qədim dövrlərin ən böyük şəhərlərindən biridir. UNESCO-nun Dünya İrs Siyahısına daxil edilmiş bu şəhər eramızdan əvvəl 10-cu əsrdə qurulmuşdur. Efesdə yerləşən Celsus Kitabxanası qədim dövrün memarlıq möcüzələrindən biri hesab edilir. Bu kitabxanada vaxtilə 12 minə yaxın əlyazma olub. Şəhərdəki Böyük Teatr isə 25 min tamaşaçı tutumu ilə Roma dövrünün ən böyük teatrlarından biridir. Artemida Məbədi, qədim dünyanın yeddi möcüzəsindən biri olaraq tanınır və bu qədim şəhərin ən mühüm dini mərkəzi idi.

İzmirin mərkəzində yerləşən bu qədim ticari və sosial mərkəz, eramızdan əvvəl 4-cü əsrə aid edilən Smyrna şəhərinin əsas ticarət meydanı idi. Roma dövründə yenidən inşa edilən Aqora, möhtəşəm sütunlu qalereyaları, zərif memarlıq tərzi və qədim bazar atmosferi ilə tarix həvəskarlarını heyran edir. Burada tapılmış epiqrafik yazılar şəhərin keçmiş həyat tərzini və idarəçilik sistemini öyrənmək üçün əvəzsiz mənbədir.

İzmirin şimalında yerləşən Bergama, qədim dövrdə bilik və mədəniyyətin mərkəzi kimi tanınırdı. Pergamon Krallığı dövründə burada dünyanın ikinci ən böyük kitabxanası fəaliyyət göstərirdi. Bergama Akropolisi şəhərin yüksək bir təpəsində yerləşir və möhtəşəm mənzərəsi ilə heyranlıq doğurur. Buradakı Trajan Məbədi, Zeus Qurbangahı və Asklepion Sağlamlıq Mərkəzi bu antik şəhərin dini inanclarından xəbər verir və tibdə nə qədər inkişaf etdiyini nümayiş etdirir. Asklepion, qədim dövrdə bir tibbi müalicə mərkəzi olmuşdur və bu günkü tibbi texnologiyanın ilkin təməl daşı hesab olunur.

İzmirin mərkəzində yerləşən Kadifekale, şəhərin qədim Smyrna dövründən günümüzə qalan bir qalasıdır. Böyük İskəndərin əmri ilə eramızdan əvvəl 4-cü əsrdə inşa edilmiş bu qala, şəhərə hakim bir mövqedə yerləşir və İzmir Körfəzinin ecazkar mənzərəsini təqdim edir. Buradakı qala divarları, su kanalları və tikinti qalıqları qədim dövrlərdə müdafiə sistemlərinin necə qurulduğunu göstərir.

Teos antik şəhəri

Seferihisar yaxınlığında yerləşən Teos Dionis (Şərab Tanrısı) mədəniyyəti ilə tanınmışdır. Teosun teatrı, şəhər divarları və hamam qalıqları bu bölgənin qədim dövr yaşayış tərzini əks etdirir.

Efesin yaxınlığında yerləşən bu tarixi kənd, qədim yunan memarlığı və Osmanlı dövründən qalan evləri ilə diqqət çəkir. Tarix boyu müxtəlif xalqların birgə yaşadığı Şirince, xüsusilə XIX-cu əsrdə ticarət və kənd təsərrüfatı mərkəzi olmuşdur.

İzmirin tarixi yerləri, yalnız keçmişin daşlaşmış izləri deyil, eyni zamanda mədəniyyətin, biliklərin və bəşəriyyətin əbədi izlərini yaşadan canlı şahidlərdir. Bu qədim şəhərlər və tikililər, sadəcə tarix kitablarının səhifələrində qalmayıb, bu gün də öz möhtəşəmliyi ilə qonaqlarını heyran edir. İzmirin bu zəngin irsini kəşf etmək, keçmişlə bu günü birləşdirən unikal bir səyahətə çıxmaqdır.