Smartfona yeni tətbiq yükləyərkən istifadəçidən kamera, mikrofon, lokasiya, kontaktlar, fotoşəkillər və digər məlumatlara giriş icazəsi istənilməsi artıq adi hala çevrilib.
Bəzən isə tətbiqin əsas funksiyası ilə tələb etdiyi icazə arasında heç bir əlaqə görünmür.
AZXEBER.COM xəbər verir ki, mobil tətbiqlərin tələb etdiyi icazələr onların telefonun müəyyən funksiyalarına və istifadəçi məlumatlarına çıxış əldə etməsinə imkan verir. Məsələn, foto çəkən tətbiqin kameraya, səsli danışıq funksiyası olan tətbiqin mikrofona, xəritə və taksi tətbiqlərinin isə lokasiyaya çıxış istəməsi funksional baxımdan başadüşüləndir.
Lakin bəzi tətbiqlər əsas funksiyalarından istifadə üçün vacib olmayan icazələr də tələb edə bilər. Məsələn, sadə bir tətbiqin kontaktlara, mikrofon və ya lokasiyaya çıxış istəməsi istifadəçidə həmin məlumatların nə üçün lazım olduğu ilə bağlı sual yaradır.
Tətbiqlərin istədiyi icazələr arasında ən həssas məlumatlardan biri lokasiyadır. Lokasiya icazəsi verildikdə tətbiq istifadəçinin harada olduğunu müəyyən edə bilər. Bu məlumat bəzi xidmətlərin işləməsi üçün zəruri olsa da, istifadəçi həmin icazənin nə vaxt və hansı məqsədlə istifadə edildiyinə diqqət etməlidir.
Mikrofon və kamera icazələri də xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Videozəng, səsli mesaj və foto çəkilişi kimi funksiyalar üçün bu icazələrə ehtiyac ola bilər. Lakin tətbiqin əsas funksiyası bunlarla əlaqəli deyilsə, istifadəçinin həmin icazəni verməsi vacib olmaya bilər.
Kontaktlara giriş isə tətbiqin telefon kitabçasında olan şəxslərin məlumatlarına çıxış əldə etməsinə imkan yarada bilər. Bu xüsusilə messencer və ünsiyyət tətbiqlərində müəyyən funksiyaların işləməsi üçün istifadə olunsa da, hər tətbiqin kontakt siyahısına çıxış tələb etməsi zəruri deyil.
Mütəxəssislər istifadəçilərə tətbiqə icazə verərkən onun hansı funksiyaya malik olduğuna diqqət etməyi tövsiyə edirlər. Tətbiqin əsas funksiyası ilə tələb etdiyi icazə arasında uyğunluq yoxdursa, həmin icazənin verilib-verilməməsi yenidən nəzərdən keçirilməlidir.
Smartfonlarda istifadəçi sonradan verdiyi icazələri də dəyişə bilər. Bunun üçün telefonun məxfilik və tətbiq parametrləri bölməsindən konkret tətbiqin hansı məlumatlara çıxışı olduğunu yoxlamaq mümkündür.
Mütəxəssislərin fikrincə, istifadəçilərin ən böyük səhvlərindən biri tətbiqi quraşdırarkən qarşılarına çıxan bütün icazələri düşünmədən təsdiqləmələridir. Halbuki tətbiqin işləməsi üçün vacib olmayan icazələrin məhdudlaşdırılması şəxsi məlumatların qorunması baxımından daha təhlükəsiz yanaşmadır.
Bu səbəbdən telefonda istifadə etdiyiniz tətbiqlərin kamera, mikrofon, lokasiya, kontaktlar və fotoşəkillərə çıxışını vaxtaşırı yoxlamaq tövsiyə olunur.
Fəridə Əsədzadə
