Telefonu əlimizə alıb heç bir mesaj və ya bildiriş olmadığını gördüyümüz halda bir neçə dəqiqə sonra yenidən yoxlamağımız təsadüfi davranış deyil.
AZXEBER.COM xəbər verir ki, araşdırmalar göstərir ki, bu hərəkət zamanla avtomatik vərdişə çevrilə bilər.
Mütəxəssislər bu davranışı "yoxlama vərdişi” kimi xarakterizə edirlər. İnsan telefonunda yeni məlumat, mesaj və ya sosial media yeniləməsi olub-olmadığını qısa müddət ərzində yoxlayır. Maraqlısı budur ki, bunun baş verməsi üçün telefonun bildiriş göndərməsi də vacib deyil.
Bəs insanı telefonu yenidən yoxlamağa nə vadar edir?
Əsas səbəblərdən biri darıxmaqdır. Gözləyərkən, söhbət zamanı fasilədə və ya boş qaldıqda insanın diqqəti avtomatik olaraq telefona yönələ bilər. Araşdırmalarda telefonun yaxınlıqda olması, rutin və darıxmaq kimi amillərin bu davranışla əlaqəli olduğu göstərilib.
Digər səbəb isə məlumat və sosial qarşılıqlı əlaqədən gələn kiçik "mükafatlar”dır. Yeni mesaj, maraqlı paylaşım və ya bildiriş insanı telefonu yenidən yoxlamağa təşviq edir. Bu davranış təkrarlandıqca telefonun yoxlanılması daha avtomatik hala gələ bilər.
Bəzi hallarda isə insan telefonu heç bir konkret məqsəd olmadan yoxlayır. 2023-cü ildə aparılan araşdırmada bildiriş və konkret məqsəd olmadan smartfona yönələn bu davranış ayrıca öyrənilib. Tədqiqatçılar bunun xüsusilə gözləmə və istirahət kimi vaxtlarda baş verə bildiyini qeyd ediblər.
Telefonu tez-tez yoxlamaq mütləq şəkildə "asılılıq” demək deyil. Tədqiqatçılar vərdiş halına gəlmiş smartfon istifadəsi ilə problemli istifadənin eyni şey olmadığını vurğulayırlar. Bununla belə, tez-tez və avtomatik yoxlama diqqətin bölünməsinə və bəzi hallarda təxirəsalma davranışının artmasına səbəb ola bilər.
Şahanə Ziyad
