Bir vaxtlar insanların film izləmək, istirahət etmək və asudə vaxtlarını keçirmək üçün üz tutduğu kinoteatrlar şəhər həyatının mühüm hissəsi olub.
Bakıda fəaliyyət göstərən "Vətən”, "Azərbaycan”, "Dostluq”, "Sevinc” və digər kinoteatrlar uzun illər tamaşaçıların üzünə açıq olub. Lakin zaman keçdikcə onların bir qismi fəaliyyətini dayandırıb, bəzilərinin binaları sökülüb, digərləri isə fərqli təyinatla istifadə olunmağa başlayıb.
Bu gün həmin binaların bir qismi ticarət və iaşə obyektləri kimi fəaliyyət göstərir, bəziləri isə baxımsız vəziyyətdə qalıb.
AZXEBER.COM Azərbaycanın paytaxtında vaxtilə fəaliyyət göstərmiş bir sıra kinoteatrların sonrakı taleyini araşdırıb.
"Vətən” kinoteatrı söküldü
Bakının keçmiş kinoteatrlarından biri "Vətən” olub. Nizami küçəsi, 77 ünvanında yerləşən bina uzun illər kinoteatr kimi fəaliyyət göstərib.
AzadlıqRadiosunun 2017-ci il iyunun 6-da yayımladığı məlumata görə, həmin il iyunun 4-dən etibarən binanın söküntüsünə başlanılıb. Nəşrin məlumatında bildirilirdi ki, kinoteatrın binası daha əvvəl hərraca çıxarılaraq özəlləşdirilib. Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin həmin vaxt verdiyi açıqlamaya əsasən, binanın boşaldılmasından sonra söküntü işlərinə başlanmışdı.
Söküntü həmin dövrdə şəhərin tarixi görünüşünün qorunması ilə bağlı müzakirələrə səbəb olmuşdu. Ərazidə yaşayan bəzi sakinlər binanın keçmişini xatırladaraq onun sökülməsinə etiraz edirdilər.
Beləliklə, "Vətən” kinoteatrı fəaliyyətini dayandırmaqla kifayətlənməyib, binasını da itirən mədəni məkanlardan birinə çevrilib.
"Azərbaycan” kinoteatrının fəaliyyəti dəyişdi
Bakının tanınmış kinoteatrlarından biri də "Azərbaycan” olub. Binanın tarixi daha əvvəlki dövrlərə gedib çıxır. Mətbuatda yayılan məlumatlara görə, burada 1909-cu ildə "Ekspress” adı ilə kinoteatr fəaliyyətə başlayıb. Sonrakı illərdə müəssisənin adı dəyişdirilərək əvvəlcə "Qırmızı Şərq”, daha sonra isə "Azərbaycan” olub.
Kinoteatr 2011-ci ildə əvvəlki formatda fəaliyyətini dayandırıb. Binada sonradan təmir işləri aparılıb. Onun bir hissəsində kafe, digər hissəsində isə "CinemaPlus” kinoteatrlar şəbəkəsinə daxil olan kinozallar fəaliyyət göstərib.
"Dostluq” kinoteatrı baxımsız vəziyyətdədir
Paytaxtın keçmiş kinoteatrlarından biri də "Dostluq”dur. Daha çox rus dilindəki "Drujba” adı ilə tanınan bu məkanın binası uzun müddətdir əvvəlki funksiyasını yerinə yetirmir.
Bu vəziyyət keçmiş kinoteatrların hamısının başqa bir müəssisəyə çevrilmədiyini göstərir. Bəzi tikililər yeni funksional təyinat almadan istifadəsiz qalır.
"Sevinc” kinoteatrının yerində nə var?
Bakıdakı keçmiş kinoteatrlardan biri də "Sevinc” olub.
Keçmiş kinoteatrın yerində hazırda ticarət təyinatlı obyekt fəaliyyət göstərir. Binanın daxilində mağazalar, restoran və kino salonu kimi müxtəlif məkanlar yerləşir. Bununla belə, keçmiş "Sevinc”in əvvəlki fəaliyyəti və tamaşaçıların xatirələrindəki kinoteatr formatı dəyişib.
Nəticədə məkanın əvvəlki təyinatı qorunmayıb, ərazi isə müasir ticarət və xidmət obyektlərinin yerləşdiyi yerə çevrilib.
"Şəfəq” kinoteatrı teatr binasına çevrildi
Köhnə kinoteatr binalarının hamısının taleyi eyni olmayıb. Onların bir qismi başqa mədəniyyət müəssisələrinin istifadəsinə verilib.
"Şəfəq” kinoteatrının binası Azərbaycan Dövlət Pantomim Teatrının fəaliyyət göstərdiyi məkan kimi tanınır. Bina əvvəlcə başqa məqsədlə tikilib, sonradan sovet dövründə "Şəfəq” adı ilə kinoteatr kimi istifadə olunub. 1994-cü ildən isə burada Pantomim Teatrı fəaliyyət göstərir.
"Nizami” kinoteatrı fəaliyyətini davam etdirdi
Bakıda keçmişdən bu günə qədər kino nümayişi ilə əlaqəsini qoruyub saxlayan məkanlardan biri "Nizami” kinoteatrıdır.
1934-cü ildə istifadəyə verilmiş "Nizami” kinoteatrının binası əsaslı təmir və yenidənqurmadan sonra 2011-ci il noyabrın 24-də açılıb. Yenidənqurma zamanı binada müxtəlif tutumlu kinozallar, müasir kino avadanlıqları və digər xidmət sahələri yaradılıb.
Beləliklə, digər köhnə kinoteatrlardan fərqli olaraq, "Nizami”nin binası yenidən qurularaq kino nümayişi üçün istifadəyə verilib. Bu nümunə tarixi məkanın müasir tələblərə uyğunlaşdırılaraq fəaliyyətini davam etdirməsinin mümkün olduğunu göstərir.
Fəridə Əsədzadə
