İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi dövlət qəzetinə müsahibəsində İslamabad sazişi və bu sazişdən sonrakı proseslər barədə açıqlama verib.
APA-nın Tehran bürosunun məlumatına görə, Əraqçi bildirib ki, ABŞ tərəfinin sazişdən sonra vəziyyəti yenidən gərginlik istiqamətinə yönəltmək istədiyi görünürdü. Onun sözlərinə görə, İran ABŞ-ın davranışında heç bir xoş niyyət əlaməti görməyib və Vaşinqtonun niyyətinə şübhə ilə yanaşıb. Əraqçi qeyd edib ki, ABŞ Hörmüz boğazında yeni dəniz marşrutu təqdim edir və gəmiləri ondan istifadə etməyə təşviq edirdi, halbuki həmin marşrut İranın müəyyən etdiyi marşrutla müqayisədə daha uzun, daha yavaş və daha riskli idi.
İranın xarici işlər naziri əlavə edib ki, Tehran ABŞ-a bir neçə dəfə birbaşa əlaqə kanalları və Qətər, Pakistan kimi vasitəçilər üzərindən xəbərdarlıq edib və İranın öhdəliklərinə sadiqliyini qiymətləndirmək üçün sadəcə müəyyən müddət gözləməyin kifayət olduğunu vurğulayıb.
Əraqçi daha sonra deyib ki, ABŞ öz addımları ilə gərginliyin artması istiqamətində hərəkət edib və nəticədə məhz Vaşinqton sazişi pozaraq mövcud vəziyyətə gətirib çıxarıb.
İranın xarici işlər naziri regiondakı vəziyyətə də toxunaraq bildirib: "40 günlük müharibə dövründə regiondakı və hətta ondan kənardakı ABŞ bazalarını, eləcə də ABŞ-ın hərbi obyektlərini və bazalarından başqa ərazilərə köçürülmüş ABŞ qüvvələrinin toplaşdığı məntəqələri hədəfə aldıq və hesab edirik ki, bu addım tamamilə qanuni müdafiə hüququ çərçivəsində atılıb. Biz özümüzü müdafiə edirdik və təcavüz qarşısında müdafiəyə məcbur idik. İndi də vəziyyət eynilə belədir”.
Əraqçi bildirib ki, İran region ölkələri ilə davamlı əlaqə saxlayır və onlara İranın həmin ölkələrə qarşı heç bir düşmənçiliyinin olmadığını izah edir. O, eyni zamanda 40 günlük müharibə zamanı və hətta ondan sonra bəzi ölkələrin imkanlarının ABŞ-ın ixtiyarına verilməsindən və ya Vaşinqtonun onlardan İrana qarşı istifadə etməsindən gileyləndiklərini qeyd edib.
Nazir vurğulayıb ki, hökumətlər bu vəziyyətdən razı deyil, əksinə, bəziləri hətta qəzəblənib.
Əraqçi daha sonra ümid etdiyini bildirib ki, gərginlik azaldıqdan sonra İranla region ölkələri arasında etimadın bərpası prosesi yenidən başlanacaq.
O qeyd edib: "Hər halda, biz qonşuyuq və qonşu olaraq qalacağıq. Biz bir yerdə, sakit şəraitdə yaşamağı bacarmalıyıq. İki ölkə və region ölkələri əbədi olaraq gərginlik və ixtilaf içində qala bilməz”.
İranın xarici işlər naziri regionda ortaq bir anlayışın formalaşdığını vurğulayaraq bildirib ki, təhlükəsizlik və sabitlik kollektiv şəkildə təmin olunmalıdır və xarici güclərə arxalanmaq davamlı təhlükəsizlik yarada bilməz.
Əraqçi iqtisadiyyatı təhlükəsizliyin əsas sütunlarından biri kimi dəyərləndirib və qeyd edib ki, iqtisadi inkişaf və yüksəliş olmadan davamlı təhlükəsizliyə nail olmaq mümkün deyil.
İran xarici işlər naziri "güclü region” ideyasının yenidən canlandırılmasına toxunaraq bildirib ki, İran region ölkələrinin xarici qüvvələrə arxalanmadan öz təhlükəsizlik məsələlərini özləri həll etməli olduqlarına inanır.
Əraqçi əlavə edib ki, son müharibə təcrübəsi göstərdi: ABŞ hərbi bazalarının mövcudluğu nəinki daha çox təhlükəsizlik yaratmadı, əksinə, bəzi hallarda təhlükəsizliksizlik amilinə çevrildi və həmin bazalara ev sahibliyi etməyən ölkələr daha az zərər gördülər.
O, eyni zamanda Babülməndəbdə yaranmış vəziyyəti tarixi kökləri olan, Yəmən, Səudiyyə Ərəbistanı və digər regional aktorlar arasındakı ixtilaflarla bağlı proses kimi dəyərləndirib və əlavə edib ki, Yəmən böhranı, Babülməndəb və regionun digər məsələləri üçün hərbi həll yolu yoxdur, yeganə təsirli yol dialoq və diplomatiyadır.
Əraqçi bildirib ki, Yəmən mühasirə şəraitindədir və yəmənlilərin həyata keçirdiyi addımlar, onların dediyinə görə, məhz bu mühasirəni sındırmaq məqsədi daşıyır. O qeyd edib ki, yəmənlilərin "Səudiyyə Ərəbistanı tərəfindən tətbiq edilmiş mühasirə” adlandırdıqları vəziyyətin mövcudluğu nəzərə alınarsa, Yəməndəki problemlərin kökünü İranla əlaqələndirmək düzgün deyil.
Nazir əlavə edib: "Biz konstruktiv rol oynamağa hazır olduğumuzu bəyan etmişik və Səudiyyə Ərəbistanındakı dostlarımız da bu hazırlıqdan xəbərdardırlar. Məncə, Yəmən və Səudiyyə Ərəbistanı arasında dialoq başlasa, İran da bu prosesdə müsbət və konstruktiv rol oynaya bilər”.
