Azərbaycan və Hindistan arasında münasibətlərin əsasında qədim tarixi və mədəni bağlar dayanır. Hindistan 26 dekabr 1991-ci ildə Azərbaycanın dövlət müstəqilliyini tanıyıb. İki ölkə arasında diplomatik münasibətlər isə 28 fevral 1992-ci ildə qurulub. 1999-cu ildə Hindistanın Bakıda, 2004-cü ildə isə Azərbaycanın Yeni Dehlidə səfirliyi fəaliyyətə başlayıb.
Prezident İlham Əliyevin Hindistan Respublikasının xarici işlər naziri Subrahmanyam Cayşankarı qəbul etməsi iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafı baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu görüş siyasi dialoqun genişləndirilməsi, qarşılıqlı əlaqələrin möhkəmləndirilməsi və əməkdaşlığın yeni istiqamətlərinin müəyyənləşdirilməsi üçün müsbət addım kimi qiymətləndirilə bilər.
Azərbaycan və Hindistan qədim sivilizasiyalara malik ölkələrdir. İki xalq arasında tarixi əlaqələrin izlərinə bu gün də rast gəlmək mümkündür. Bakıda yerləşən Suraxanı Atəşgahı bunun ən yaxşı nümunələrindən biridir. Bu tarixi abidə əsrlər əvvəl Azərbaycanla Hindistan arasında mövcud olmuş ticarət və mədəni əlaqələrdən xəbər verir.
Qlobal Cənub çərçivəsində əməkdaşlıq
Azərbaycan və Hindistanı birləşdirən istiqamətlərdən biri də Qlobal Cənub ölkələrinin beynəlxalq münasibətlərdə rolunun artırılmasına olan maraqdır.
Hər iki ölkə inkişaf etməkdə olan dövlətlərin beynəlxalq proseslərdə daha fəal iştirakını, iqtisadi imkanlarının genişlənməsini və çoxtərəfli əməkdaşlığın gücləndirilməsini vacib hesab edir.
Azərbaycanın beynəlxalq təşəbbüslərdə fəal iştirakı, Hindistanın isə dünya iqtisadiyyatında və diplomatiyasında artan rolu bu istiqamətdə əməkdaşlıq üçün yeni imkanlar yaradır.
Enerji və investisiya sahəsində tərəfdaşlıq
Azərbaycan və Hindistan arasında iqtisadi əlaqələrdə enerji sektoru xüsusi yer tutur. Azərbaycanın zəngin neft-qaz ehtiyatları və beynəlxalq enerji layihələrində qazandığı təcrübə Hindistanla əməkdaşlıq baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Hindistan şirkətlərinin Azərbaycanın neft-qaz layihələrinə maraq göstərməsi də iki ölkə arasında iqtisadi əlaqələrin inkişafına töhfə verir.
Bununla yanaşı, investisiya forumları çərçivəsində Hindistan kapitalının Azərbaycan iqtisadiyyatına cəlb olunması ilə bağlı təşəbbüslər də diqqət çəkir. Hindistan şirkətlərinin ölkəmizdə investisiya fəaliyyətinin genişlənməsi gələcəkdə yeni layihələrin reallaşdırılmasına və iqtisadi tərəfdaşlığın daha da güclənməsinə imkan yarada bilər.
Texnologiya və rəqəmsal sahədə yeni imkanlar
Hindistan informasiya texnologiyaları, proqram təminatı, rəqəmsal xidmətlər və innovasiya sahələrində sürətlə inkişaf edən ölkələrdəndir. Bu sahələrdə əldə etdiyi təcrübə Azərbaycan üçün də maraqlı əməkdaşlıq imkanları yaradır.
Azərbaycan da son illərdə rəqəmsal transformasiya, elektron dövlət xidmətləri və innovasiyaların inkişafına xüsusi diqqət ayırır. Bu baxımdan iki ölkə arasında informasiya texnologiyaları, süni intellekt və rəqəmsal idarəetmə sahələrində təcrübə mübadiləsinin genişləndirilməsi faydalı ola bilər.
Turizm əlaqələrinin genişlənməsi
Turizm Azərbaycan və Hindistan arasında əməkdaşlığın perspektivli sahələrindən biridir. Son illərdə hindistanlı turistlərin Azərbaycana marağı nəzərəçarpacaq dərəcədə artıb.
Birbaşa aviareyslərin təşkili, Azərbaycanın beynəlxalq turizm bazarında daha geniş tanıdılması və ölkəmizin zəngin turizm imkanları bu sahədə əlaqələrin inkişafına müsbət təsir göstərib.
Azərbaycanın tarixi abidələri, təbiəti, müasir infrastrukturu və qonaqpərvərliyi hindistanlı turistlərin diqqətini cəlb edən əsas amillərdəndir.
Turizm əlaqələrinin genişlənməsi yalnız iqtisadi baxımdan deyil, həm də xalqların bir-birini daha yaxından tanıması və mədəni münasibətlərin möhkəmlənməsi baxımından əhəmiyyətlidir.
Azərbaycan-Hindistan münasibətlərinin gələcək perspektivləri
Hindistan bu gün əhalisinin sayı, iqtisadi gücü, texnoloji imkanları və beynəlxalq nüfuzu ilə dünya siyasətində mühüm yer tutur. Azərbaycan isə Cənubi Qafqazın aparıcı iqtisadi mərkəzlərindən biri olmaqla yanaşı, enerji və nəqliyyat layihələrində fəal iştirakı ilə seçilir.
Hər iki ölkənin iqtisadi potensialı və əlverişli coğrafi mövqeyi qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq üçün geniş imkanlar yaradır.
Prezident İlham Əliyevin Hindistanın xarici işlər nazirini qəbul etməsi də bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Görüş iki ölkə arasında siyasi dialoqun davam etdirilməsi, iqtisadi əlaqələrin genişləndirilməsi, eləcə də enerji, investisiya, texnologiya və turizm sahələrində yeni imkanların dəyərləndirilməsi baxımından diqqət çəkir.
Bütün bunlar göstərir ki, Azərbaycan və Hindistan arasında münasibətlərin inkişafı üçün kifayət qədər geniş potensial mövcuddur. Tarixi bağlar, ortaq iqtisadi maraqlar və qarşılıqlı əməkdaşlıq imkanları gələcəkdə əlaqələrin daha da möhkəmlənməsinə zəmin yaradır.
Şahanə Ziyad
