Bu giləmeyvə ürək, gözlər və qan təzyiqi üçün faydalı ola bilər

Vaxtilə demək olar ki, hər həyətdə və bağda yetişən, uşaqların sevimli meyvələrindən biri olan qara tut bu gün getdikcə unudulur. Halbuki o, antioksidantlarla zəngin olan və görmə qabiliyyəti də daxil olmaqla sağlamlığın dəstəklənməsinə kömək edə bilən təbii "superqida" hesab olunur.

Qara tutun meyvələri çox yumşaq olduğundan yığıldıqdan qısa müddət sonra xarab olmağa başlayır. Buna görə də onu mağaza rəflərində nadir hallarda görmək mümkündür. Buna baxmayaraq, ənənəvi Çin təbabətində qara tut uzunömürlülüyü və həyat enerjisini dəstəklədiyi hesab edilən tonusverici vasitələrdən biri kimi yüksək qiymətləndirilir.

Qara tutun mümkün faydaları

Qara tut ürək-damar sisteminin sağlamlığının dəstəklənməsinə kömək edə bilən antosianinlər və resveratrol kimi güclü antioksidantlarla zəngindir.

Araşdırmalara görə, qara tutun müntəzəm istehlakı aşağıdakı faydaları verə bilər:

1. Ürək-damar sistemini dəstəkləyə bilər. Qan damarlarının elastikliyinin qorunmasına, LDL ("pis") xolesterinin yığılmasının azalmasına və arterial təzyiqin normal səviyyədə saxlanmasına kömək edə bilər.

2. Dəmir çatışmazlığı zamanı faydalı ola bilər. Tərkibindəki dəmir qırmızı qan hüceyrələrinin yaranmasını dəstəkləyərək yorğunluğun azalmasına kömək edə bilər.

3. Qanda qlükoza səviyyəsinin tənzimlənməsinə dəstək verə bilər. Bəzi tədqiqatlara görə, qara tutun tərkibində karbohidratların parçalanmasını ləngidən maddələr mövcuddur. Bu da qanda qlükoza səviyyəsinin daha sabit qalmasına kömək edə bilər.

4. Sümük sağlamlığını dəstəkləyə bilər. Tərkibindəki maqnezium, kalsium və K vitamini sümük toxumasının qorunmasına yardım edə bilər.

5. Görmə qabiliyyətinin qorunmasına kömək edə bilər. Tərkibindəki A vitamini (retinol) və antioksidantlar göz sağlamlığının dəstəklənməsində mühüm rol oynaya bilər.

Qara tutdan necə istifadə etmək olar

Qara tutu ən yaxşı təzə halda, ağacdan dərildikdən qısa müddət sonra istehlak etmək tövsiyə olunur. Bundan əlavə, onu yoqurta, sıyığa əlavə etmək və ya ondan mürəbbə hazırlamaq mümkündür.

Qara tutun təbii pektin miqdarı az olduğundan mürəbbənin daha yaxşı qatılaşması üçün bişirmə zamanı bir qədər alma əlavə etmək məsləhət görülür. Meyvələrin xırda saplaqlarını təmizləməyə ehtiyac yoxdur, çünki onlar bişirmə zamanı tamamilə yumşalır.

Qara tut həmçinin dondurula və qurudula bilər. Qurudulmuş qara tut dad və görünüş baxımından tünd rəngli kişmişi xatırladır. Ondan müxtəlif ədviyyatlar əlavə etməklə ev şəraitində likör hazırlamaq da mümkündür.

Şirniyyat və bişmiş məmulatlarda isə qara tut qaragilə və böyürtkən üçün yaxşı alternativ hesab olunur.

Kimlər ehtiyatlı olmalıdır?

Yetişmiş qara tut əksər insanlar üçün normada istehlak edildikdə təhlükəsiz sayılır. Lakin həddindən artıq qəbul edildikdə, xüsusilə həssas həzm sistemi olan insanlarda tərkibindəki təbii şəkərlər və lif səbəbindən köp və ya ishala səbəb ola bilər.

Nadir hallarda qara tuta, bitki tozcuqlarına və ya digər giləmeyvələrə həssaslığı olan şəxslərdə allergik reaksiyalar da müşahidə oluna bilər.

Şəkərli diabeti olan şəxslər qara tutu qida rasionuna daxil edərkən ehtiyatlı olmalı və həkimin tövsiyələrinə əməl etməlidirlər. Bəzi tədqiqatlar onun qanda qlükoza səviyyəsinə müsbət təsir göstərə biləcəyini göstərsə də, bu, dərman müalicəsini, pəhrizi və müntəzəm tibbi nəzarəti əvəz etmir.

/Demokrat.az