"Sabah saat 7-də durmalıyam” deyib telefonu saata quraraq yatmaq artıq demək olar ki, hər kəsin gündəlik vərdişinə çevrilib. Səhər zəng çalır, insan gözünü açır, amma özünü hələ də yorğun hiss edir. Bəzən isə günə halsız və diqqətsiz başlayırıq.
AZXEBER.COM xəbər verir ki, yuxudan qəfil oyanmaqdan sonra bir müddət özümüzü yorğun və diqqətsiz hiss etməyimiz normal haldır. İnsan oyansa da, beynin tam ayılması bir qədər vaxt tələb edə bilər. Bu zaman diqqəti toplamaq, düşünmək və qərar vermək çətinləşə bilər.
Telefonun zəngi niyə bizi yorğun oyadır?
Burada əsas məsələ telefonun özü deyil. Əsas məsələ insanın yuxunun hansı mərhələsində oyandığıdır.
Yuxu zamanı insanın beyni və bədəni müxtəlif mərhələlərdən keçir. Zəng məhz dərin yuxu zamanı çalarsa, insanın oyanması daha çətin ola bilər. Bu səbəbdən bəzən kifayət qədər yatdığımız halda belə səhər özümüzü yorğun hiss edirik.
Yəni problem telefonun zəngində deyil, yuxunun yarıda kəsilməsindədir.
Əsas problem telefon yox, az yatmaqdır
Telefonu səhər müəyyən saata qurmaq özlüyündə sağlamlıq üçün təhlükəli hesab edilmir. Əsas məsələ gecə neçə saat yatmağımızdır.
Gec yatıb səhər tezdən qalxmaq məcburiyyətində qalan insanın yuxu müddəti azalır. Bu hal uzun müddət davam etdikdə gün ərzində yorğunluq, diqqətin azalması və yuxululuq yarana bilər.
Xüsusilə gecə saatlarında yatmağa öyrəşən insanların səhər erkən oyanması daha çətin olur.
Zəng çalanda telefonu niyə yenidən qururuq?
Bir çox insan zəng çalan kimi ayağa qalxmaq əvəzinə "bir az da yatım” deyərək telefonu bir neçə dəqiqə sonraya qurur. Daha sonra zəng yenidən çalır və eyni proses təkrarlanır.
Belə olduqda insanın yuxusu dəfələrlə bölünür. Bu isə səhər daha yorğun oyanmağa səbəb ola bilər.
Araşdırmalarda da zəngin dəfələrlə təxirə salınmasının yuxunu böldüyü və oyanma zamanı yorğunluq hissini artıra biləcəyi qeyd olunur. Lakin bunun uzunmüddətli sağlamlığa təsiri ilə bağlı hələ tam dəqiq nəticə yoxdur.
Yatmazdan əvvəl telefonla məşğul olmaq daha böyük problemdir
Telefonu yalnız səhər zəng çalması üçün istifadə etməklə, yatmazdan əvvəl saatlarla telefona baxmaq eyni şey deyil.
Yatmazdan əvvəl telefon, planşet və digər ekranlardan uzun müddət istifadə etmək yuxuya getməyi çətinləşdirə bilər. Ekrandan gələn işıq beynə hələ gündüz olduğunu düşündürə və yuxuya hazırlaşan orqanizmin işini poza bilər.
Bu səbəbdən insan gecə yatağa girsə də, yuxuya getməsi gecikə və səhər daha yorğun oyanmasına səbəb ola bilər.
Səhər daha rahat oyanmaq üçün nə etmək olar?
Mütəxəssislərin tövsiyələrinə əsasən, sağlam yuxu üçün hər gün mümkün qədər eyni saatlarda yatıb-durmaq, kifayət qədər yatmaq və yatmazdan əvvəl telefondan uzun müddət istifadə etməmək faydalıdır.
Səhər zəng çaldıqda isə onu dəfələrlə təxirə salmaq əvəzinə mümkün qədər tez qalxmaq daha məqsədəuyğundur.
Deməli, telefonu saata qurub yatmaq əsas problem deyil. Əsas problem yuxunun kifayət qədər olmaması, gecə rejiminin pozulması və səhər yuxunun dəfələrlə bölünməsidir.
Fəridə Əsədzadə
