18–21 yaşlarında bir çox gənc evliliyə daha romantik və idealist yanaşır. Lakin yaş artdıqca münasibətlərə, ailə həyatına və məsuliyyətlərə baxış dəyişir. Gənclərin bir qismi əvvəlcə ailə qurmaq istəyində olsa da, sonrakı illərdə bu qərarı təxirə salmağa başlayır.
AZXEBER.COM xəbər verir ki, son illərdə gənclərin ailə qurmaq yaşı ilə bağlı müzakirələrdə yalnız maddi problemlər deyil, təhsil, karyera, mənzil, şəxsi azadlıq və münasibətlərə yanaşmanın dəyişməsi də əsas amillər sırasında göstərilir.
18–21 yaşlarında evlilik daha çox romantik seçim kimi qəbul edilə bilər. Bu yaşda insan gələcək ailə həyatının gündəlik məsuliyyətlərini tam şəkildə təsəvvür etməyə bilər. Yaş artdıqca isə evliliklə bağlı gözləntilər daha konkretləşir: sabit gəlir, ayrıca ev, uyğun həyat yoldaşı, karyera və şəxsi həyat balansı kimi məsələlər ön plana çıxır.
Maddi imkanlar əsas amillərdən biridir
Ailə qurmaq istəyən gənclərin qarşısında ən böyük problemlərdən biri maddi sabitlikdir. Əmək bazarında yeni başlayan gənc üçün kirayə, mənzil, toy xərcləri, gündəlik yaşayış və gələcəkdə övlad böyütmək kimi məsuliyyətlər ciddi maliyyə yükü yarada bilər. Bu səbəbdən bəzi gənclər "evlənmək istəmirəm” deməkdən çox, "hazırda evlənməyə hazır deyiləm” mövqeyini seçirlər.
Təhsil və karyera planları dəyişir
18–21 yaşlarında universitetdə oxuyan gəncin əsas məqsədi ailə qurmaq ola bilər. Lakin 22–27 yaş aralığında əmək bazarına daxil olduqdan sonra prioritetlər dəyişə bilir. İlk iş, karyera qurmaq, gəliri artırmaq, xaricdə təhsil almaq və peşəkar inkişaf kimi məqsədlər evliliyin təxirə salınmasına səbəb olur. Xüsusilə qadınlar üçün karyera və ailə arasında seçim etmək məcburiyyətində qalmaq qorxusu da evlilik qərarına təsir edə bilər.
"Uyğun insanı tapmaq” problemi
Yaş artdıqca insanın həyat yoldaşından gözləntiləri də dəyişə bilir. 18 yaşında xarici görünüş və emosional yaxınlıq əsas meyar olduğu halda, sonrakı illərdə xarakter, dünyagörüşü, maddi məsuliyyət, ailə münasibətləri, gələcək planları və həyat tərzi daha böyük əhəmiyyət qazanır. Bu isə seçim dairəsini daralda bilər. Nəticədə insan daha çox namizədlə tanış olsa belə, "mənim üçün uyğun insan” anlayışı daha konkret və tələbkar olur.
Uğursuz münasibətlər də təsir göstərir
Yaş artdıqca insanın münasibətlər və evlilik haqqında şəxsi təcrübəsi də artır. Uğursuz münasibət, boşanmış ailə nümunəsi, yaxın çevrədə problemli evliliklər və tərəflər arasında konfliktlər gəncdə ailə qurmağa qarşı ehtiyat yarada bilər. Bəzi insanlar başqalarının yaşadığı problemləri gördükdən sonra evliliyi romantik münasibətin davamı kimi deyil, ciddi məsuliyyət kimi qiymətləndirməyə başlayırlar.
Sosial media gözləntiləri dəyişir
Sosial şəbəkələr də evlilik anlayışına təsir edən amillərdən biridir. İnsanlar sosial mediada əsasən münasibətlərin, toyların, səyahətlərin və "ideal ailə” görüntülərinin ən yaxşı tərəflərini görürlər. Bu isə real həyatla sosial mediada təqdim olunan həyat arasında fərq yarada bilər. Digər tərəfdən, sosial media insanlara ailə qurmadan da fərqli həyat tərzlərinin mümkün olduğunu göstərir. Karyera, səyahət, şəxsi inkişaf və maliyyə müstəqilliyi kimi məqsədlər bəzi gənclər üçün evlilikdən əvvəl gəlir.
Şəxsi azadlıq daha vacib olur
Gənclərin bir qismi yaş artdıqca müstəqil həyata öyrəşir. Öz gəlirinin olması, tək yaşamaq, qərarlarını özü vermək və şəxsi vaxtını istədiyi kimi idarə etmək evlilikdən sonra bu azadlığın məhdudlaşacağı qorxusunu yarada bilər. Xüsusilə əvvəlcə uzun müddət subay yaşayan insan üçün sonradan ortaq həyat qaydalarına uyğunlaşmaq daha çətin görünə bilər.
"Əvvəl evlən, sonra hər şey düzələr” düşüncəsi dəyişir
Əvvəllər cəmiyyətdə "evlənəndən sonra ev də olar, iş də” yanaşması daha geniş yayılmışdı. İndi isə bir çox gənc əvvəlcə müəyyən qədər maddi və peşəkar sabitlik əldə etməyi, daha sonra ailə qurmağı düşünür. Bu səbəbdən evlilik qərarı yaşla birlikdə tamamilə yox olmur. Sadəcə evlilik üçün tələb olunan şərtlərin sayı artır.
Evlilik istəyinin azalması, yoxsa evlilik yaşının artması?
Burada vacib bir məqam var: gənclərin evliliyə marağının azalması ilə onların ümumiyyətlə ailə qurmaq istəməməsi eyni şey deyil. Bir çox gənc ailə qurmaq istəyir, lakin bunu daha gec yaşda etməyi planlaşdırır. Yəni problem bəzən evliliyin rədd edilməsi yox, evliliyin prioritetlər sırasında əvvəlki yerini itirməsidir. 18–21 yaşında "ailə qurmaq istəyirəm” deyən gənc 25–27 yaşında "əvvəlcə işimi və maddi vəziyyətimi düzəltməliyəm” düşüncəsinə gələ bilər.
Fəridə Əsədzadə
