Doğum günü yaxınlaşanda bəzi insanlar hədiyyələr, sürprizlər və təbriklər gözləyir. Kimi bu günü dostları ilə qeyd etməyə hazırlaşır, kimi isə sadəcə sevdiyi insanların onu xatırlamasını istəyir.
Ancaq bəzən bütün bunlara baxmayaraq, insan günün sonunda özünü xoşbəxt deyil, əksinə, məyus və tənha hiss edir.
Bəs niyə insan ilin digər günlərində əhəmiyyət vermədiyi detallara doğum günündə daha çox həssas yanaşır? Niyə bir mesajın gəlməməsi, unudulmaq və ya gözlənilən diqqəti görməmək münasibətlərə dair şübhələr yarada bilir?
AZXEBER.COM xəbər verir ki, psixologiyada "birthday blues” ifadəsi doğum günü ərəfəsində və ya həmin gün yaşanan kədər, narahatlıq və emosional həssaslığı təsvir etmək üçün istifadə olunur. Bu hisslər hər kəsdə eyni şəkildə özünü göstərməsə də, bəzi insanlar üçün doğum günü gözlənilən sevincdən daha çox daxili hesabat və məyusluq dövrünə çevrilə bilər.
Bir təbrik niyə bu qədər əhəmiyyətli olur?
Bəzən insan üçün doğum günündə alınan hədiyyənin qiyməti deyil, onu kimin xatırlaması daha vacib olur. Gün ərzində onlarla təbrik alan şəxs belə, məhz yaxın bildiyi birindən mesaj gəlmədikdə məyusluq yaşaya bilər. Çünki həmin gün təbrik sadəcə xoş söz kimi deyil, münasibətin və diqqətin göstəricisi kimi qəbul edilə bilər. İnsan öz-özünə "Məni unutdu, yoxsa artıq əvvəlki qədər önəmli deyiləm?” sualını verə bilər.
Halbuki doğum gününün unudulması hər zaman münasibətdə problem olduğunu göstərmir. Qarşı tərəfin bunu unutması, gündəlik qayğılarla məşğul olması və ya xüsusi günlərə fərqli yanaşması mümkündür. Ancaq insanın həmin davranışa verdiyi məna onun emosional vəziyyətinə təsir edə bilər.
Sosial şəbəkələr xoşbəxtlik hissini niyə kölgədə qoya bilər?
Son illərdə doğum günləri sosial şəbəkələrdə də nümayiş etdirilən xüsusi günlərdən birinə çevrilib. Dəbdəbəli məclislər, bahalı hədiyyələr, sürprizlər və romantik jestlər insanların qarşısına tez-tez çıxır.
Belə görüntüləri izləyən şəxs istər-istəməz öz doğum gününü başqalarının yaşadıqları ilə müqayisə edə bilər. Başqalarının daha çox diqqət gördüyünü düşündükdə isə öz həyatını və münasibətlərini yetərincə maraqlı hesab etməyə bilər. Lakin sosial şəbəkələrdə görünənlər həyatın yalnız nümayiş etdirilən hissəsidir. Paylaşımların sayı, hədiyyələrin dəyəri və təbriklərin çoxluğu münasibətlərin nə qədər səmimi olduğunu müəyyən etmir. Buna baxmayaraq, müqayisə insanın özəl günündən aldığı zövqü azalda bilər.
Doğum günü yalnız bir yaşın tamamlanması deyil, həm də geridə qalan dövrə nəzər salmaq üçün səbəbdir. İnsan bu tarixdə ötən il verdiyi qərarları, reallaşdırmaq istədiyi arzuları və əldə etdiyi nəticələri düşünə bilər. Planlaşdırdığı işə başlaya bilməməsi, karyerasında irəliləmədiyini düşünməsi, maddi çətinliklər və ya şəxsi münasibətlərdə yaşanan problemlər bu günü daha həssas edə bilər.
Xüsusilə insanın özünə müəyyən yaş həddi ilə bağlı məqsədlər qoyması əlavə təzyiq yarada bilər. "Bu yaşa qədər bunları etməli idim” düşüncəsi doğum gününü sevinc fürsətindən özünü mühakimə etdiyi bir günə çevirə bilər.
Halbuki hər kəsin həyat yolu, imkanları və məqsədlərinə çatmaq üçün ehtiyac duyduğu zaman fərqlidir. Bir yaşın tamamlanması insanın uğurlarını yalnız müəyyən meyarlarla ölçməli olduğu anlamına gəlmir.
Bəzən insanın istədiyi sadəcə xatırlanmaqdır
Doğum günündə yaşanan məyusluğun səbəbi hər zaman böyük gözləntilər olmur. Bəzən insan sadəcə yaxınlarının onu xatırlamasını, yanında olmasını və özünü dəyərli hiss etməsini istəyir.
Bu səbəbdən həmin gün yaşanan emosiyaları yalnız kapriz və ya həddindən artıq həssaslıq kimi qiymətləndirmək düzgün deyil. İnsanlar üçün diqqətin mənası fərqlidir və hər kəs sevgisini eyni şəkildə ifadə etmir. Digər tərəfdən, doğum gününün bütün emosional ehtiyacları qarşılamasını gözləmək də məyusluğu artıra bilər. Münasibətlərin dəyərini yalnız bir gün ərzində alınan mesajlar və göstərilən diqqətlə ölçmək əvəzinə, ümumi davranışlara və münasibətin davamlılığına baxmaq daha sağlam yanaşmadır.
Doğum günü mütləq xoşbəxt keçməlidirmi?
Cəmiyyətdə doğum gününün mütləq sevincli, yaddaqalan və xüsusi olması ilə bağlı müəyyən gözləntilər var. İnsan həmin gün kədərləndikdə isə bəzən özünü belə hiss etdiyinə görə də günahkar saya bilər. Əslində, hər kəsin doğum gününü eyni cür keçirməsi və ya mütləq xoşbəxt görünməsi vacib deyil. Bəziləri böyük məclislərdən zövq alır, digərləri sakitliyi seçir. Kimisi yeni yaşını həvəslə qarşılayır, kimisi isə həyatında dəyişməsini istədiyi məqamlar barədə düşünür.
Əsas məsələ doğum gününü başqalarının gözləntilərinə uyğun yaşamaq məcburiyyətində qalmamaqdır. Çünki bir günün necə keçməsi insanın dəyərini, münasibətlərinin həqiqiliyini və ya həyatdakı uğurunu müəyyən etmir.
Fəridə Əsədzadə
